Chór

Parafia ewangelicka w Mysłowicach powstała w 1857 roku, a swój kościół poświęciła dwadzieścia lat później, w 1877 roku. Niestety, dokumentacji archiwalnej z czasów swoich początków parafia nie posiada, natomiast późniejsze informacje dotyczące chóru nie są zbyt precyzyjne. Wynika z nich jednak, że już na przełomie XIX i XX wieku ewangelicki chór działał w Mysłowicach. Śpiewał on podczas uroczystych nabożeństw i udzielał się czynnie w życiu parafii. Posiadał też zbiór nut, z których do dziś zachował się jeden śpiewnik z pieczątką chóru: „Evangelischer Kirchenchor Myslowitz”. Chór funkcjonował też w latach międzywojennych. W latach II wojny światowej jego losy nie są znane. Ponieważ w 1945 roku obiekty parafialne zajęła na swoje potrzeby Armia Czerwona, a parafia nie miała na miejscu stałego duchownego (obsługiwał ją wówczas ks. Leopold Raabe ze Świętochłowic), toteż odradzanie życia kościelnego następowało bardzo powoli.

Po II wojnie światowej chór w naszej parafii został założony przez miłośnika muzyki Adama Korfantego. Jego zapał i wiara sprawiły, że grupka zaledwie kilku osób, w 1952 roku z okazji spotkania gwiazdkowego zaśpiewała 3-głosowy Kanon Dona nobis pacem.

Inicjatywę wielbienia Pana przez śpiew chóru poparł gorąco ówczesny administrator parafii ks. Emil Kowala. W pierwszych dniach 1953 roku rozpoczęto intensywne próby. Niedługo później chór wystąpił po raz pierwszy w swojej parafii w czasie nabożeństwa konfirmacyjnego.

Zespół tworzyli wówczas: Krystyna Baron, Wanda Chmiel, Małgorzata i Urszula Heflig, Wanda Korfanty, Maksymilian Kurzawa, Linda Szlenfogt oraz Małżeństwa Maria i Emanuel Szarowski oraz Irena i Gustaw Steinert.

W 1955 roku chór po raz pierwszy wystąpił poza swoją parafią, biorąc udział w Zjeździe Chórów w Krakowie, gdzie wykonał Pochwalną pieśń ks. Adama Hławiczki. Wyjazd do Krakowa był wycieczką krajoznawczą dla chórzystów i parafian mysłowickiego zboru. Po pierwszych udanych doświadczeniach koncertowych zaczynają przystępować do chóru nowi członkowie: Adam Bielas, Konstanty Habryka, Walter Lipus oraz grupa młodzieży: Artur Steinert, Krystyna Satory, Renata Niewiat, Herta Lipus, Halina Lubczyk, Renata Wacławczyk, Ruta Lipus, Karol Włacławczyk, Henryk Lipus, Stefan Szarowski, Andrzej Szarowski i Ruta Kończak. W tym czasie asystentką dyrygenta była Krystyna Satory-Kubica, która w razie potrzeby dyrygowała chórem podczas występów.

W następnych latach chór rozpoczyna służbę w sąsiednich parafiach śpiewając na uroczystych nabożeństwach w Szopienicach, Sosnowcu i Hołdunowie. Owocem tej działalności są nowi chórzyści pochodzący z tamtejszych parafii. Poczynania, już znanego chóru, wspierane są przez muzyka, pedagoga i organistę parafii mysłowickiej Mirosława Bliwerta. Był on wielkim przyjacielem naszego zespołu i stworzył dla niego szereg kompozycji jak: Wspaniały świat (na chór, skrzypce i organy), Milion kościołów wznosi krzyż (pieśń skomponowana na Zjazd Chórów w Szopienicach w 1969 roku), Pieśń dziękczynna (z okazji 100-lecia kościoła Piotra i Pawła w Mysłowicach) oraz Jubilate Deo (słowa M. Bliwerta) pieśń dedykował chórowi z okazji jubileuszu 50-lecia działalności, który obchodzono w czerwcu 2003 roku. Mirosław Bliwert wzbogacał również koncerty chóru w kraju jak i za granicą – w Holandii i w Niemczech – akompaniując chórowi na organach oraz grając kompozycje własne i utwory innych kompozytorów.

W latach 70. Rozpoczynają się kontakty mysłowickiego chóru z chórami niemieckimi z Maxen i z Heidenau (koło Drezna). Efektem tej współpracy są występy naszego chóru w tamtejszych parafiach w latach 1972, 1974 i 1987 oraz wizyty niemieckich chórów w Mysłowicach w roku 1973 i 1988. Niestety chór niemiecki nie mógł wystąpić w 1973 roku, ze względu na swój repertuar w języku niemieckim.

W latach 80. chór mysłowicki nawiązuje współpracę z katowickim chórem działającym przy kościele Zmartwychstania Pańskiego (ul. Warszawska). Dyrygentem tego chóru zostaje Mirosław Bliwert i od tego czasu zaczęły się wspólne działania artystycznego obydwu zespołów. Organizowane są wspólne koncerty i wzajemna pomoc przy organizowaniu większych przedsięwzięć, jak np. występy chóru w Holandii i Niemczech. Od 1980 roku rozpoczyna się nurt działalności ekumenicznej chóru, poprzez nawiązanie współpracy z chórem parafii rzymskokatolickiej, działającym przy kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach, którego zasłużonym dyrygentem od wielu lat jest Alojzy Bara, bliski przyjaciel dyrygenta Adama Korfantego. Przygotowany pierwszy wspólny koncert pieśni religijnej, który miał odbyć się w kościele katolickim nie doszedł jednak do skutku, z przyczyn nie zależnych od chórów i dyrygentów. Pierwszy wspólny Koncert Kolęd miał miejsce w styczniu 1985 roku w kościele rzymskokatolickim NSPJ w Mysłowicach. Ten pierwszy wspólny koncert cieszył się dużym zainteresowaniem zarówno społeczności ewangelickiej jak i katolickiej i stał się początkiem bardzo owocnej współpracy w następnych latach. W ten sposób obydwa zespoły przyłożyły rękę do dzieła ekumenicznego zbliżenia kościółów chrześcijańskich Mysłowic i okolicy. Zespół prezentując na koncertach ewangelicką pieśń religijną uświadomił mieszkańcom Mysłowic, że wśród nich istnieje również społeczność ewangelicka, która posiada też głębokie umiłowanie wielbienia Pana Boga pieśnią. Tradycje wspólnych koncertów kolędowych podtrzymywane są do dnia dzisiejszego. Występują w nich również chóry świeckie oraz orkiestra dęta kopalni „Mysłowice”, a ich organizacją od szeregu lat zajmuje się Miejskie Centrum Kultury. W roku 1987 dyrygent chóru Adam Korfanty wyjechał na stałe do Australii, a następnie do Niemiec. We wrześniu 1987 roku prowadzenie chóru obejmuje Joanna Bliwert-Hoderny, absolwentka Wydziału Pedagogicznego-Artystycznego Uniwersytetu Śląskiego, a po studiach II dyrygent Akademickiego Chóru „Harmonia” w Cieszynie. Uzyskana na studiach wiedza i doświadczenie zdobyte podczas aktywnego uczestnictwa w zespole akademickim w znacznej mierze przyczyniły się do umiłowania pieśni chóralnej.

Mimo, iż poprzedni dyrygent Adam Korfanty mieszka w innym kraju, to nadal wspiera działalność chóru, wzbogacając jego repertuar własnymi utworami oraz tłumacząc różne teksty na język polski. Na przykład z okazji 50-lecia działalności chóru skomponował utwór Jubilate Deo, a na 100-lecie kościoła Zbawiciela w Szopienicach powstała pieśń Na skale zbudował Pan kościół Swój. Jego najwspanialszym dla chóru podarunkiem była przysłana z Australii pieśń Cliffa Barrowsa – Beneditcion (Błogosławieństwo), do którego opracował tekst w języku polskim. Utwór ten ze względu na swój wyraz emocjonalny, bardzo szybko rozpowszechnił się i wszedł do repertuaru wielu zespołów śpiewaczych, lecz dla naszego chóru ma on szczególne i bardzo osobiste przesłanie.

Rok 1988 przynosi chórowi znaczne straty personalne, bowiem 13 aktywnych członków chóru wyemigrowało zagranicę. Mimo tego chór przyjął zaproszenie holenderskiego chóru „O en Ü” z miasta Brandwijk i przygotował się do koncertów. Z pomocą przyszli nam chórzyści z zaprzyjaźnionego chóru z Katowic, gościnnie dyrygowała chórem pastorowa Adelajda Romańska z Chorzowa oraz Mirosław Bliwert.

W następnym roku nastąpiła rewizyta chóru holenderskiego oraz odbywały się wspólne koncerty. Wspaniale zabrzmiało Jubilate Deo J. Broera zaśpiewane przez dwa połączone chóry 110 śpiewaków. Stąd narodziła się myśl, aby chór w 1995 roku przyjął nazwę „Jubilate Deo”. Mysłowicki chór występował w Holandii w 1988, 1994 i w 2003 roku. W roku 1991 dzięki A. Korfantemu chór nawiązuje kontakty z chórem w Spraitbach (Badenia-Wittenberga). Owocem tej współpracy były wspólne koncerty w Mysłowicach i Hołdunowie, gdzie wykonano ośmiogłosowy utwór J. Pachelbela „Singet dem Herrn ein neues Lied”. W tym przedsięwzięciu brał również chór im. św. Grzegorza z parafii rzymskokatolickiej z Mysłowic. W następnym roku nastąpiła rewizyta naszego zespołu w Spraitbach, gdzie odbyły się wspólne koncerty. Brały w nich udział trzy chóry: ewangelicki i katolicki ze Spraitbach oraz nasz chór. Wykonały one kompozycję Mirosława Bliwerta „Wspaniały Świat” na chór, skrzypce i organy. Na koncercie tym był obecny burmistrz miasta, który w przemówieniu podkreślił wysoki poziom artystyczny chóru oraz jego wkład wniesiony w integrację europejską. Po roku 1990 rozpoczęła się współpraca chóru z instytucjami kulturalnymi miasta Mysłowic: z Miejskim Centrum Kultury, z Miejską Biblioteką Publiczną oraz z Urzędem Miasta. W ramach tej współpracy organizowane są imprezy o charakterze religijnym oraz świeckim.

Chór „Jubilate Deo” brał udział również w wielu festiwalach i przeglądach chórów, niejednokrotnie uzyskując nagrody i wyróżnienia, jak m.in. w Mysłowickim Przeglądzie Chórów im. ks. A. Hlonda-Chlondowskiego w 1993, 1995 i 1997 roku, w prezentacji Pieśni Wielkopostnych w Bieruniu w 2000 roku, oraz w corocznych ewangelickich Zjazdach Chórów Diecezji Katowickiej.

Chór wielokrotnie śpiewał również w czasie nabożeństw ekumenicznych, organizowanych w kościołach rzymskokatolicki w Katowicach. Chełmie Śląskim, Sosnowcu, Mysłowicach i w ewangelickich w Katowicach i w Sosnowcu, oraz w kościele metodystycznym w Katowicach. Zespół został również wyróżniony zaproszeniem na X Tyskie Wieczory Kolędowe, które odbyły się w styczniu 2001 roku.

Zasadniczą działalnością chóru jest jednak wzbogacanie pieśnią nabożeństw w kościołach ewangelickich w Mysłowicach, Hołdunowie, Szopienicach i Sosnowcu, skąd pochodzą członkowie chóru. Zespół występował również w Domach Opieki w Dzięgielowie i Bytomiu-Miechowicach, uczestniczył w koncercie kolęd w Goleszowie oraz śpiewał podczas ordynacji księży w Cieszynie, Katowicach i Mysłowicach. Koncertował wspólnie z chórami „Cantate” z Chorzowa i „Largo Cantabile” z Katowic.

Od 1994 roku chór jest członkiem Polskiego Związku Chórów i Orkiestr. Występuje on w organizowanych przez Związek imprezach jak: Trojok Śląski oraz w koncertach kolęd.

Chór uczestniczył także w koncercie poświęconym działalności artystycznej Wojciecha Kilara, gdzie wraz z innymi Towarzystwami Śpiewaczymi i z orkiestrą wykonał w „Spodku” w Katowicach jego utwór „Exodus”.

Chór nagrał w kościele św. Trójcy w Hołdunowie płytę kompaktową z kolędami zatytułowaną „W Betlejem noc ciemną”. Nagranie zostało dokonane przez Redakcję Muzyczną Radia Katowice w 2001 roku.

Zespół uczestniczył dwukrotnie w nagraniach nabożeństw radiowych dla radia Bis. „Jubilate Deo” jest chórem ekumenicznym, bowiem skupia on w swoich szeregach miłośników śpiewu chóralnego z różnych kościołów. Mottem przewodnim naszej pracy są słowa apostoła Pawła z listu do Kolosan (3, 16): „Słowo Chrystusowe nich mieszka w Was obficie, we wszelkiej mądrości nauczajcie i napominajcie jedni drugich przez psalmy, hymny, pieśni duchowe, wdzięcznie śpiewając Bogu w sercach Waszych”.

W swoich repertuarze zespół posiada ponad 150 pieśni. Niektóre z nich to: M. Gomółki – „Nieście chwałę mocarze”, J.S, Bacha – „Przychodzę Boże przed Twój tron”, W.A. Mozarta – „Ave verum”, J. Świdra – „Missa brevis”, M. Bliwerta – „Jubilate Deo”, A. Korfantego – „Jubilate Deo”, J. Meredith’a – „A Man from Galilea” tłum. J. Bliwert-Hoderny, a również utwory F. Schuberta, A. Brucknera, L. Cherubiniego, J. Broer’a, St. Moniuszki, N. Blachy, ks. Adama Hławiczki, C. Barrows’a, oraz pieśni żydowski m.in. – „Sh’ma Izrael”.

W roku 2005 chór uczestniczył w Festiwalu Muzycznym w Stralsund’dzie, gdzie brało udział 1000 śpiewaków z Niemiec i innych krajów. Koncerty naszego zespołu odnotowywane są w prasie i mają przychylne recenzje. Niektóre z nich to: „Życie Mysłowic”, „Dziennik Zachodni”, „Echo”, „Słowo i Myśl”, „Zwiastun Ewangelicki”, a także w dziennikach prasy zagranicznej i Internecie.